Kripto paralar güvenli şekilde nasıl saklanır?

Kripto para birimlerinizi güvenceye almak, güvenli bir şekilde saklamak mı istiyorsunuz? Bu yazıda, var olan farklı cüzdan türlerinin neler olduğunu, nasıl çalıştıklarını ve ayrıca kriptolarınızı güvence altına almak için bazı cüzdan önerilerini göreceğiz. Borsa adı verilen merkezi bir platformda kripto satın aldığınızda, onları platformlarda tutmamanız tavsiye edilir. Nitekim 2022'de birçok merkezi platformun, hatta çok itibarlı olanların bile iflas ettiğini gördük. Bu nedenle, kripto para birimlerinizi merkezi olmayan bir şekilde saklamak çok daha güvenlidir. Kriptolarınızı saklamak için cüzdanlar kullanırsınız, banka hesapları gibi davranırlar, bir bakiyeleri vardır ve işlemleri kaydederler. Bazı cüzdanlar tek bir kripto para birimini yönetmenize izin verirken, diğerleri birden fazla kripto para birimini yönetmenize izin verir. Bu nedenle çok dikkatli olunması ve kullanılan adreslerin kontrol edilmesi gerekmektedir. Örneğin bir Bitcoin adresine kesinlikle Ethereum göndermemelisiniz, aksi halde kurtaramazsınız.

Bir kripto para cüzdanı nasıl çalışır?

Bir blockchain ağında, farklı işlemler düzenli aralıklarla oluşturulan bloklara kaydedilir (her blok belirli sayıda işlem içerir). Tüm bu blokların okunması klasik bir hesap defterinde olduğu gibi her bir hesabın bakiyesinin belirlenmesini mümkün kılar. Kripto para birimleri asla blok zincirini terk etmez, cüzdanlar sadece kriptoları alarak veya göndererek blok zincirini (bu defter) değiştirmek için işlem yapmanın bir yoludur. Böylece henüz oluşturulmamış veya internete bağlı olmayan bir cüzdanın adresine kripto para göndermek mümkün oluyor. Ayrıca, bir cüzdanın birkaç ilişkili genel adres oluşturmanıza izin verebileceğini de bilmelisiniz. Böylece bir cüzdan, farklı kripto adreslerinizin bakiyelerini toplayacaktır. Farklı genel ve özel adreslerinizin oluşturulacağı tohum ifade (gizli ifade) aracılığıyla oluşturulur. Parola 12 veya 24 kelimeye karşılık gelir ve cüzdanınızı herhangi bir destek türünde geri yüklemenize olanak tanır: Web, mobil, masaüstü veya fiziksel. Bu çok pratik çünkü telefonunuzu bozarsanız artık cüzdanınıza erişiminiz olmaz, 12 veya 24 kelimeyi belirterek (yeni cihazınızın cüzdan uygulamasında sırayla) kripto para birimlerinizle cüzdanınız geri yüklenir. Bu nedenle, kelimelerinizi not etmeniz ve gizli tutmanız önemlidir, çünkü bu cümle ile cüzdanınıza erişmeniz mümkündür.

Farklı cüzdan türleri nelerdir?

Üç tür cüzdan düşünebiliriz: Çevrimiçi Cüzdan, Masaüstü/Mobil Cüzdan, Soğuk Cüzdan veya Fiziksel cüzdan. Fonların üçüncü bir tarafça mı yoksa sizin tarafınızdan mı tutulduğunu da dikkate almalısınız. Üçüncü bir taraf paranızı elinde tuttuğunda ve fonlarınıza eriştiğinde gözetimden bahsediyoruz. Durum böyle olmadığında gözetimsizlikten bahsediyoruz. Bu kılavuzun geri kalanında, her birinin avantajlarını ve dezavantajlarını görmek için bu 3 tür cüzdanı inceleyeceğiz.

Çevrimiçi Cüzdan (Online Wallet) nedir?

Çevrimiçi cüzdanlar, kullanımı en kolay olanlardır. Her yerden ve her zaman erişilebilirler, kripto para birimlerinizin yönetimi güvenilir bir üçüncü tarafça yapılabilir. Örneğin, Binance gibi bir borsa veya MetaMask gibi bir web istemcisi (Google Chrome'daki uzantı) olabilir. Borsa, kripto para birimlerinin alım/satımıyla ilgili olarak hareketlere izin verme avantajını sunar. Gerçekten de, tokenlarınız veya kripto para birimleriniz harici bir cüzdanda bulunuyorsa (bu bir takas olmaz), kriptolarınızı yeniden satabilmeniz için önce bir borsaya aktarmanız gerekir. Bu nedenle, paranızı transfer ederken zaman kaybetme riskiniz olduğu için hızlı satış yapamazsınız. Çevrimiçi cüzdan, kripto para birimlerinizi saklayan bir platform tarafından temsil edilir, bu nedenle paranızın intifa hakkı sahibi siz değilsiniz. Özel anahtarlarınız olmayacak ve paranızın sahibi olan siteye bağımlı olacaksınız. Kapatılırsa, saldırıya uğrarsa veya para çekme işlemlerini bloke ederse, pek bir şey yapamazsınız. Bu nedenle, riskleri sınırlamak ve bu tür bir portföyde büyük meblağlar depolamamak için fonlarınızı birkaç platforma ve birkaç desteğe yaymanız şiddetle tavsiye edilir. Transfer ücretleri genellikle para çekmek için çok yüksektir ve para çekme limitlerine (günlük maksimum miktar) uymalısınız. Hatta bazı platformlar, kişisel bilgilerinizi paylaşmadığınız sürece tüm para çekme işlemlerini engelleyebilir, bu da gizlilik sorunlarına yol açabilir. Bu nedenle bu platformlar daha çok kısa vadeli işlemler ve küçük meblağlar için önerilir.

Masaüstü Cüzdan veya Mobil Cüzdan nedir?

Masaüstü Cüzdanı, özel anahtarınızı size ait bir cihazda saklamanıza olanak tanır, daha sonra ilgili blok zinciri ile etkileşimi mümkün kılar. Bu sistem kişisel bilgilerinizi vermenizi gerektirmez, çoğu zaman transferlerle ilgili ücretler üzerinde tam kontrole sahipsiniz. Burada kripto para birimlerinizin sahibi sizsiniz. Mobil cüzdanın prensibi aynıdır, telefonunuza bir uygulama yüklersiniz ve özel anahtarlar onda tutulur. Bu cüzdanların hala bazı dezavantajları var. İlk olarak, özel anahtarınızın depolandığı ortam bilgisayar saldırılarına karşı savunmasız kalır. Böylece bilgisayarınız veya telefonunuz hacklenirse özel anahtarınız hacker tarafından çalınabilir. Bu cüzdanlar kullanım için önlemler gerektirir. Örneğin, bir kripto para biriminin çatallanması durumunda, cüzdanınızı güncellemezseniz, yanlış kripto para birimlerini yanlış blok zincirine gönderebilirsiniz. Açık Kaynak olan ve topluluk tarafından tanınan Masaüstü ve Mobil Cüzdan kullanımını tercih etmenizi tavsiye ederiz. Bu kriterler, yazılımın güvenilir olup olmadığını ve kullanıcılarının gizliliğine saygı gösterip göstermediğini (verilerin kötüye kullanılması veya başka bir şey olmaması) bilmeyi mümkün kılar.

Soğuk Cüzdan nedir?

Soğuk Cüzdan, internete bağlı olmayan bir cüzdandır. Bu, ona bir cüzdan için en yüksek güvenlik seviyesini verir, çünkü İnternete bağlı olmayan şey tanım gereği hacklenemez. Kağıt Cüzdanlar (Paper Wallet) ve Donanım cüzdanları olmak üzere iki tür Soğuk Cüzdan vardır, bu iki tür cüzdan temelde farklıdır ve aynı amaçlar için kullanılmazlar.

Kağıt Cüzdan (Paper Wallet)

Kağıt cüzdan çevrimdışı olarak oluşturulabilir. Daha sonra açık anahtarınızı ve özel anahtarınızı bir kenara kaldırdığınız bir ortama yazarsınız. Bu cüzdan daha sonra İnternet ağına bağlanmadan kendisine karşılık gelen para birimini alabilir. Bu kripto para tutmak için en güvenli yol. Bununla birlikte, bu tür bir cüzdan aynı zamanda giden transferleri yapmak için kullanılamama gibi büyük bir dezavantaja sahiptir. Bunu yapabilmek için özel anahtarınızı bir cüzdana (masaüstü, mobil veya Web istemcisi) aktarmanız gerekir. Ve bunu yaparak, özel anahtarınızı bilgisayar saldırılarına karşı savunmasız hale getirirsiniz, çünkü artık internete bağlı yazılımlara girilir, bu nedenle güvenlik kısmında sorunlar yaşayabilirsiniz. Dolayısıyla bu sorunu aşmak için her transferde yeniden bir kağıt cüzdan oluşturmak gerekecektir. Bu da hız açısından son derece kısıtlayıcı olabilir.

Donanım Cüzdanı

Donanım cüzdanları, farklı özel anahtarların (desteklenen kripto para birimi başına en az bir tane) şifrelendiği cihazlardır ve düzenli olarak dijital kasalarla karşılaştırılır. En iyi bilinen donanım cüzdanları, Ledger Nano X ve TREZOR cüzdanlarıdır. Kağıt cüzdandan farklı olarak, bunlar tam bir güvenlik içinde düzenli olarak işlem yapmanızı sağlar. Kötü amaçlı yazılım bulaşmış bir bilgisayarda tehlikeye atılmadan bir donanım cüzdanı kullanmak bile mümkündür. Ek olarak, kripto para birimleriniz donanım cüzdanına değil, not etmeniz istenecek olan tohum ifadenize (tüm farklı cüzdanlar tarafından kullanılan anımsatıcı ifade) bağlıdır. Yani dijital kasanız kırılsa, kaybolsa veya çalınsa bile paranızı bulma olanağına sahipsiniz. Bunu yapmak için, tohum cümlenizi başka bir cihaza aktarmanız gerekecek. Donanım cüzdanının en büyük dezavantajı, diğer tüm cüzdan formatlarından farklı olarak belirli bir miktar para harcamayı gerektirmesidir. Ayrıca, tüm kripto para birimlerinin bu donanım cüzdanları tarafından desteklenmediğini unutmayın. Donanım cüzdanı bu nedenle düzenli transferler yapan kullanıcılar için en güvenli formattır.

Kripto para birimlerinizi güvence altına almak için ipuçları

Bu bölümde, kripto para birimlerindeki yatırımlarınızı en iyi şekilde güvence altına almanızı sağlayacak tavsiyeler bulacaksınız.

Alım-Satım için tek bir e-posta

Alım-Satım işlemleri için yeni bir benzersiz e-posta hesabı açın. Aslında, diğer sitelerde de kullandığınız bir e-posta adresini kullanırsanız, spam ve dolandırıcılık (phishing) girişimleri alma riskiniz vardır. Ayrıca her platform için farklı bir şifre kullanılması tavsiye edilir, bu hacklenme riskini önemli ölçüde azaltacaktır.

Karmaşık şifreler kullanın

Nispeten karmaşık bir parolanız olduğundan emin olun, onu hatırlamaya çalışmayın, bir yere yazın ve bilgisayarınıza kaydetmeyin.

Oturum açmadan önce her zaman site bağlantılarını kontrol edin

Hoş olmayan sürprizlerden kaçınmak için, bağlandığınız her bağlantıyı harf harf kontrol etmelisiniz. Pek çok dolandırıcılık vardır ve bir bilgisayar korsanının sizi tamamen orijinaline benzeyen ve oturum açma kimliğinizi ve parolanızı çalabileceği sahte bir siteye yönlendirmesi nispeten kolaydır. Ayrıca e-postalardaki, sosyal medyadaki veya sohbet odalarındaki bağlantılara tıklamayın.

Telefonunuza veya bilgisayarınıza hiçbir şey indirmeyin

Ortalıkta dolaşabilecek ve sizden parolalarınızı isteyebilecek sahte telefon uygulamalarına karşı dikkatli olun. Uzantılar, uygulamalar ve yazılımlar için incelemeleri kontrol ettiğinizden emin olun. Kodu açık kaynak olan uygulamaları / yazılımları tercih edin ve herhangi bir şüpheniz varsa proje ekibiyle iletişime geçmekten çekinmeyin.

Her zaman 2FA'yı etkinleştir (çift kimlik doğrulama)

SMS ile, Google Authenticator veya Authy ile. 2FA kurtarma anahtarınızı yazmayı unutmayın, aksi takdirde telefonunuzu kaybederseniz veya bozarsanız hesabınızın kalıcı olarak bloke edildiğini görebilirsiniz.